%100 Doğa Outdoor Yaşam Etiği

Yazarlar

Anasayfaya git Sonraki yazara git Önceki yazara git
  • Kişi beğendi
  • Yazı Boyutu :
    Yazıyı Büyüt Yazıyı Küçült
  • Paylaş :

2+1 Sorunu Üzerine… İLAVE YASAKLAR

Ömer Borovalı
info@yabantv.com

Yazıma İLAVE BİLGİ 

“Av Doğa Dergisi’nin Mayıs sayısında değerli yazarı Mehmet Şahankaya’nın artık şu temcit pilavına dönen konu üzerine çok açıklayıcı ve emek mahsulü yazısına, bana göre konunun kapalı kalmış, açıklanmamış bir faslını daha ilave edeyim de hala “acaba” lık bir kısmı kalmasın dedim.” yazımın başında.

Köşemde yayınlandığının ertesi günü Sayın Şahankaya’dan açıklayıcı bir bilgi daha geldi. Kendisinin bu derin araştırmacılığına ve bana gönderdiği mesaja teşekkür ederek yazımın devamını bu bilgiye göre yeniden yazıyorum.

Internette Google’da “Bern Convention Appendix IV” yazdığınız zaman karşınıza çıkan ilk yazıyı tıklayın ve açılan sayfanın sağ tarafında Appendix I, II, III ve IV var. IV’ü tıkladığınızda bütün olay karşınızda.

Sayın Şahankaya da 2+1’e konu olan cümlenin tercümesini yapıyor. Ama’sı var…”avlanmada yasaklanabilecektir” diye bir ibare yok buradaki hiçbir yazıda. Ne İngilizcesinde ne Fransızcasında.

“Haznesi-şarjörü ikiden fazla alabilen yarı otomatik ve otomatik tüfekler” denilmektedir. Metnin başlığı ile birleştirildiğinde bu silahlar yasaktır. “Yasaklanabilir” değil “yasak”. Hiçbir ifade yivsiz veya yivli tüfekte namludaki fişeğe karışmamaktadır.

İnternet’te Bern Sözleşmesi web sitesinde Appendix’ler ile ilgili kısmı açmadan önce sözleşmenin ana maddelerinde ilk “anlaşmalı üyeler-contracting parties” bölümü, akabimde “amaç-objectives” bölümü arkasından gelen “uygulamalar-operations” bölümünde de Annex’ler-Ek’lerin neyi kapsadığı yazılı.                   Burada şu açıklamayı yapmakta fayda görüyorum.                                          “Appendix-Ek III, korumadaki hayvan (fauna) türlerinin kısıtlamalarla yakalanabilmeleri ve faydalanılabilmeleri hususu ile ilgilidir.Appendix-Ek IV, Appendix-Ek III’de belirtilen türlerin yasaklanan, öldürme, yakalama ve diğer faydalanma ortam ve metotları (örneğin. kireç gibi, zehirle veya patlayıcı ile öldürmek gibi) hakkındadır. Bazı yasaklar belli bazı avlanma metotları ile ilgilidir. “ denilmektedir.

Şunu da açıklamakta fayda var. Sayın Şahankaya’nın da bahsettiği gibi Uluslararası anlaşmalarda taraflar herhangi bir madde’ye gerekçe belirterek çekince koyabilirler ve anlaşmayı imzalasalar bile o maddeyi uygulamayabilirler.  Sayın Şahankaya’da sözleşme imzalanırken bu IV. Ek Liste’nin “memeliler” bölümüne Türkiye’nin “İhtirazi kayıt” yani “çekince” koymuş olduğundan bahsediyor. Ama bu çekinceyi koyduğunu nerede okumuştur, nerede yazılıdır yazmamış. Veya sadece tahmine dayanıyorsa bu görüşe nereden gelmiştir belirtmemiş, demiştim yazımda.

Yazım üzerine Sayın Şahankaya beni arayarak bu çekincenin yayınlandığı Orman Genel Müdürlüğü sitesine yöneltti. Sitenin “Bern Sözleşmesi” bölümünün sonunda da aşağıdaki başlık var.

EK LİSTE II’DE YER ALAN – ANCAK ÜLKEMİZ ŞARTLARINDA KESİN KORUMA  ALTINA ALINAMAYACAK FAUNA TÜRLERİ İLE EK LİSTE IV’DE YER ALAN AV METOT VE ARAÇLARINA DAİR İHTİRAZİ  KAYIT LİSTESİ

…………………….

Ek Liste IV

Yasaklanan Av Metot Araçları ile Diğer Yasak İşletme Şekilleri

MEMELİLER

Şarjörü ikiden fazla kartuş alabilen yarı otomatik veya otomatik silahlar

 

Zira ben de bu 2+1 meselesinin yalnız kuş avları için geçerli olduğunu yıllarca zannetmiştim. Ama MAK kararlarında hiçbir ayırım görmeyince, yivsiz yarı otomatikleri her türlü avda ister kuş ister domuz avında olsun haznede 2 adet ile sınırladıklarını görünce, Bern Sözleşmesinin İngilizce aslını okumuş ve gerçeğin şu olduğunu görmüştüm.

Gerek memeli ve gerekse kuşlar için kullanılacak silahlarda yivli veya yivsiz diye bir ayırım yapılmamış. Yalnız yarı otomatik ve otomatik silahlar sınıflandırılması yapılmış.  Yani ister yivsiz ister yivli silah olsun haznesi (Fransızcasında da Şarjör ve kartuş ifadesi var) iki’den fazla cephane alabilen… denilmektedir. Açıkça haznesi (şarjörü) iki adet kapasiteyle sınırlı olacak. Namlu ağzından kimse bahsetmiyor. Bakanlık’tan bir muhteremin dediği gibi “namluda mermi ile dolaşmak tehlikelidir” gibi bir yoruma yer yok.

Bir başka ifadeyle bu sözleşmede kimse size hangi avda yivsiz tüfek hangi avda yivli tüfek kullanacaksınız diye bir yönlendirme yapmıyor, (ne avı olursa olsun, ister Kaz, Ördek, Keklik, Bıldırcın, ister Domuz, Kurt, Ayı, Keçi vs. ister yivsiz, ister yivli) yarı otomatik ve/veya otomatik tüfeklerin haznesi sadece 2 adet cephane alabilecek kapasitede olacaktır.  (Cephane ifadesini özellikle İngilizce yazıda  “ammunition” kelimesinin tam karşılığı olduğu için kullandım.)

Buradan da çıkan, büyük avlarda kullanılan (tam otomatik silahların kullanımı zaten bütün ülkelerde yasaktır) yarı otomatik yivli silahların da 2+1’e uyma zorunluluğu vardır.

Tabii sayın Şahankaya’nın belirttiği çekince  yukarıda yaptığım ilavede de görüldüğü gibi Türkiye tarafından sözleşme imzalanırken çekince konduğuna göre, yarı otomatilk silahlar (pompalılar sözleşmede hiçbir şekilde yer almıyor, sadece bizde takozla kullanılmak zorunda)  kuş avlarında haznesine 2 kartuş alacak şekilde olacak. Memeli avlarında yani Tavşan ve Domuz avında Bern Sözleşmesine göre bizim bir kısıtlama zorunluluğumuz yok. Ama öte yandan 4915 sayılı Kara Avcılığı Knunu’nun 6. Maddesi ve dolayısı ile de Merkez Av Komisyonu bu kısıtlamayı ayırım yapmadan tüm otomatik, yarı otomatik ve pompalı tüfeklere getirdiğine göre buna uymak da avcının zorunluluğu.

Bu arada tabii yarı otomatik ve pompalı yivli av tüfek haznesi 2 fişekle sınırlandırılmadığına göre ve Bern Sözleşmesine de memeli avlarında bu kısıtlamaya  uyulmayacağına dair çekince konduğuna göre bu da  yivli yarı otomatik ve pompalı sahiplerini mutlu eder. Zira mecliste görüşülmeyi bekleyen yeni “silah yasası” yarı otomatik silahların da avda kullanılmasına izin veriyor.    Yani 1999 yılında bir yönetmelikle taşıma ruhsatı verilmeme eskilerine de süresi bittiğinde yenilememe  kararı çıkmış olan yivli yarı otomatik tüfeklere mecliste görüşülmeye sıra bekleyen tasarı aynen kanunlaşırsa, gene eskisi gibi avda kullanılmak üzere taşıma ruhsatı verilecek. (Tahminimce Türkiye genelinde sayıları çok az olduğunu düşündüğüm pompalı yivli av tüfeklerinin 1999 senesinde çıkarılan yönetmelikde adı geçmediğinden taşıma ruhsatı verilmeye de devam edilmiştir)

Ancak yukarıda ilave ettiğim çekincelere dikkat edilirse Ek Liste IV’ün tümüne şu çekince konmuştur. “Yasaklanan Av Metot Araçları ile Diğer Yasak İşletme Şekilleri”. Yani Bern Sözleşmesinde yasaklananlara çekince koyarak Türkiye uymak zorunluluğundan çıkmış oluyor. Ama diğer taraftan burada yer alan tüm yasaklanan şekilleri 4915 sayılı kanunda sıralayarak,hatta bazı ilaveler de yaparak (yivsiz pompalılar, havalı tüfek ve tabancalar v.s. gibi) bizdeki yasak  uygulamalar sıralanmıştır.

Elim değmişken bu Ek Liste IV’ün tam kapsamlı tercümesini de yapayım da bari Bakanlığın yaptığı mesnetsiz yasaklamaların buradan kaynaklanmadığına bazı yasakların da göz ardı edilip uygulanmadığına herkes vakıf olsun.

Bern Sözleşmesi Ek Liste IV                                                                                                                                                                      

1 Mart 2002 yılından beri yürürlükte olan metin. Daimi Komite düzenli olarak revize edilebilmektedir   

Yasaklanan, öldürme (avlama denmemektedir), yakalama ve diğer faydalanma (sömürü) ortam ve metotları 

MEMELİLER

İlmikler  (Yakalanan hayvan çektikçe sıkan)                

Mühre olarak canlı hayvanların körleştirilerek veya sakatlanarak kullanılması              

Teyp cihazları     

Öldürebilen veya afallatıcı elektrikli aletler                                               

Suni ışık kaynakları (projektörler)                                                        

Aynalar ve diğer göz alıcı aletler                                    

Hedefi aydınlatmaya yarayan aletler 

Gece atışları için elektronik görüntü büyüten veya görüntü dönüştüren nişan aletleri       

Patlayıcılar (Balina avı hariç)                    

Ağlar (seçici olamayan büyük adetlerde yakalamalarda kullanılabilir)    

Kapanlar (seçici olamayan büyük adetlerde yakalamalarda kullanılabilir)

Zehirler veya zehir konularak uyuşturan yemlemeler

Gaz veya dumanla yuvasından çıkartma                           

Yarı otomatik veya otomatik haznesi 2 adetten fazla cephane alan kapasitede silahlar

Uçaklar                

Hareket halinde motorlu vasıtalar                                                                                                                                                    

KUŞLAR

İlmikler (58.enlemin kuzeyinde Lagopus kuşlarının yakalanması hariç)                    

Kireç 

Kanca 

Olta iğnesi

Mühre olarak canlı kuşların körleştirilerek veya sakatlanarak kullanılması 

Teyp cihazları

Öldürebilen veya afallatıcı elektrikli aletler  

Suni ışık kaynakları 

Aynalar ve diğer göz alıcı aletler  

Hedefi aydınlatmaya yarayan aletler 

Gece atışları için elektronik görüntü büyüten veya görüntü dönüştüren nişan aletleri       

Patlayıcılar 

Ağlar     

Kapanlar                                                                                                                                   

Zehirler veya zehir konularak uyuşturan yemlemeler  

Gaz veya dumanla yuvasından çıkartma  

Yarı otomatik veya otomatik haznesi 2 adetten fazla cephane alan kapasitede silahlar

Uçaklar

Hareket halinde motorlu vasıtalar

TATLISU BALIKLARI 

Patlayıcılar

Ateşli silahlar                                                                                                      

Zehirler   

Uyuşturucular

Alternatif akımlı (AC) cereyan                                                                                       

Suni ışık kaynakları   


KEREVİTLER  

Patlayıcılar 

Zehirler

Gönder